Podstawa programowa wychowania przedszkolnego dla przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego

Załączniki do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r.(Dziennik Ustaw z dnia 15 stycznia 2009 r. Nr 4, poz. 17) Załącznik nr 1

Podstawa programowa wychowania przedszkolnego opisuje proces wspomagania rozwoju            i edukacji dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym. Przedszkola, oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych oraz inne formy wychowania przedszkolnego w równej mierze pełnią funkcje opiekuńcze, wychowawcze i kształcące. Zapewniają dzieciom możliwość wspólnej zabawy i nauki w warunkach bezpiecznych, przyjaznych i dostosowanych do ich potrzeb rozwojowych.

Celem wychowania przedszkolnego jest:

• wspomaganie dzieci w rozwijaniu uzdolnień oraz kształtowanie czynności intelektualnych potrzebnych im w codziennych sytuacjach i w dalszej edukacji;
• budowanie systemu wartości, w tym wychowywanie dzieci tak, żeby lepiej orientowały się w tym, co jest dobre, a co złe;
• kształtowanie u dzieci odporności emocjonalnej koniecznej do racjonalnego radzenia sobie w nowych i trudnych sytuacjach, w tym także do łagodnego znoszenia stresów         i porażek;
• rozwijanie umiejętności społecznych dzieci, które są niezbędne w poprawnych relacjach z dziećmi i dorosłymi;
• stwarzanie warunków sprzyjających wspólnej i zgodnej zabawie oraz nauce dzieci             o zróżnicowanych możliwościach fizycznych i intelektualnych;
• troska o zdrowie dzieci i ich sprawność fizyczną; zachęcanie do uczestnictwa                   w zabawach  i grach sportowych;
• budowanie dziecięcej wiedzy o świecie społecznym, przyrodniczym i technicznym oraz rozwijanie umiejętności prezentowania swoich przemyśleń w sposób zrozumiały dla innych;
• wprowadzenie dzieci w świat wartości estetycznych i rozwijanie umiejętności wypowiadania się poprzez muzykę, małe formy teatralne oraz sztuki plastyczne;
• kształtowanie u dzieci poczucia przynależności społecznej (do rodziny, grupy rówieśniczej  i wspólnoty narodowej) oraz postawy patriotycznej;
• zapewnienie dzieciom lepszych szans edukacyjnych poprzez wspieranie ich ciekawości, aktywności i samodzielności, a także kształtowanie tych wiadomości               i umiejętności, które są ważne w edukacji szkolnej.

Cele te są realizowane we wszystkich obszarach działalności edukacyjnej przedszkola.         W każdym z obszarów podane są umiejętności i wiadomości, którymi powinny wykazywać się dzieci pod koniec wychowania przedszkolnego.

Aby osiągnąć cele wychowania przedszkolnego, należy wspomagać rozwój, wychowywać             i kształcić dzieci w następujących obszarach:

1. Kształtowanie umiejętności społecznych dzieci: porozumiewanie się z  dorosłymi
    i dziećmi, zgodne funkcjonowanie w zabawie i w sytuacjach zadaniowych.
    Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• obdarza uwagą dzieci i dorosłych, aby rozumieć to, co mówią i czego oczekują;
• grzecznie  zwraca się do innych w domu, w przedszkolu, na ulicy;
• przestrzega reguł obowiązujących w społeczności dziecięcej (stara się współdziałać w zabawach i w sytuacjach zadaniowych) oraz w świecie dorosłych;
• w miarę samodzielnie radzi sobie w sytuacjach życiowych i próbuje przewidywać skutki swoich zachowań;
• wie, że nie należy chwalić się bogactwem i nie należy dokuczać dzieciom, które wychowują się w trudniejszych warunkach, a także, że nie należy wyszydzać                 i szykanować innych;
• umie się przedstawić: podaje swoje imię, nazwisko i adres zamieszkania; wie, komu można podawać takie informacje.

2. Kształtowanie czynności samoobsługowych, nawyków higienicznych i kulturalnych.
    Wdrażanie dzieci do utrzymywaniu ładu i porządku.
    Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• umie poprawnie umyć się i wytrzeć oraz umyć zęby;
• właściwie zachowuje się przy stole podczas posiłków, nakrywa do stołu i sprząta             po sobie;
• samodzielnie korzysta z toalety;
• samodzielnie ubiera się i rozbiera, dba o osobiste rzeczy i nie naraża ich na zgubienie lub kradzież;
• utrzymuje porządek w swoim otoczeniu.

 

3. Wspomaganie rozwoju mowy dzieci.
    Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• zwraca się bezpośrednio do rozmówcy, stara się mówić poprawnie pod względem artykulacyjnym, gramatycznym, fleksyjnym i składniowym;
• mówi płynnie, niezbyt głośno, dostosowując ton głosu do sytuacji;
• uważnie słucha, pyta o niezrozumiałe fakty i formułuje dłuższe wypowiedzi                       o ważnych sprawach;
• w zrozumiały sposób mówi o swoich potrzebach i decyzjach.

4. Wspieranie dzieci w rozwijaniu czynności intelektualnych, które stosują w poznawaniu
     i rozumieniu siebie i swojego otoczenia.
     Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• przewiduje, w miarę swoich możliwości, jakie będą skutki czynności manipulacyjnych na przedmiotach (wnioskowanie o wprowadzanych i obserwowanych zmianach):
• grupuje obiekty w sensowny sposób (klasyfikuje) i formułuje uogólnienia typu:            to do tego pasuje, te obiekty są podobne, a te są inne;
• stara się łączyć przyczynę ze skutkiem i próbuje przewidywać, co się może zdarzyć.

5. Wychowanie zdrowotne i kształtowanie sprawności fizycznej dzieci.
    Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• dba o swoje zdrowie; zaczyna orientować się w zasadach zdrowego żywienia;
• dostrzega związek pomiędzy chorobą a leczeniem, poddaje się leczeniu,                          np. wie, że przyjmowanie lekarstw i zastrzyki są konieczne;
• jest sprawne fizycznie lub jest sprawne w miarę swoich możliwości, jeżeli jest dzieckiem mniej sprawnym ruchowo;
• uczestniczy w zajęciach ruchowych, w zabawach i grach w ogrodzie przedszkolnym, w parku, na boisku, w sali gimnastycznej.

6. Wdrażanie dzieci do dbałości o bezpieczeństwo własne oraz innych.
     Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• wie, jak trzeba zachować się w sytuacji zagrożenia i gdzie można otrzymać pomoc, umie  o nią poprosić;

orientuje się w bezpiecznym poruszaniu się po drogach i korzystaniu ze środków transportu;

• zna zagrożenia płynące ze świata ludzi, roślin oraz zwierząt i unika ich;
• wie, że nie może samodzielnie zażywać lekarstw i stosować środków chemicznych (np. środków czystości);
• próbuje samodzielnie i bezpiecznie organizować sobie czas wolny w przedszkolu          i w domu; ma rozeznanie, gdzie można się bezpiecznie bawić, a gdzie nie.

7. Wychowanie przez sztukę - dziecko widzem i aktorem.
     Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• wie, jak należy się zachować na uroczystościach, np. na koncercie, festynie, przedstawieniu, w teatrze, w kinie;
• odgrywa role w zabawach parateatralnych, posługując się mową, mimiką, gestem               i ruchem; umie posługiwać się rekwizytami (np. maską).

8. Wychowanie przez sztukę - muzyka i śpiew, pląsy i taniec.
     Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• śpiewa piosenki z dziecięcego repertuaru oraz łatwe piosenki ludowe; chętnie uczestniczy  w zbiorowym śpiewie, w tańcach i muzykowaniu;
• dostrzega zmiany dynamiki, tempa i wysokości dźwięku utworu muzycznego, wyraża je, pląsając lub tańcząc;
• tworzy muzykę, korzystając z instrumentów perkusyjnych (oraz innych przedmiotów), a także improwizuje ją ruchem;
• w skupieniu słucha muzyki, w tym także muzyki poważnej.

9. Wychowanie przez sztukę - różne formy plastyczne.
    Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• przejawia, w miarę swoich możliwości, zainteresowanie wybranymi zabytkami i dziełami sztuki oraz tradycjami i obrzędami ludowymi ze swojego regionu;
• umie wypowiadać się w różnych technikach plastycznych i przy użyciu elementarnych środków wyrazu (takich jak kształt i barwa) w postaci prostych  kompozycji  i form konstrukcyjnych;
• wykazuje zainteresowanie malarstwem, rzeźbą i architekturą (także architekturą zieleni  i architekturą wnętrz).

10. Wspomaganie rozwoju umysłowego dzieci poprzez zabawy konstrukcyjne, budzenie
       zainteresowań technicznych.
      Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• wznosi konstrukcje z klocków i tworzy kompozycje z różnorodnych materiałów

            (np. przyrodniczych), ma poczucie sprawstwa („potrafię to zrobić”) i odczuwa
            radość z wykonanej pracy;

• używa właściwie prostych narzędzi podczas majsterkowania;
• interesuje się urządzeniami technicznymi (np. używanymi w gospodarstwie domowym), próbuje rozumieć, jak one działają, i zachowuje ostrożność przy korzystaniu z nich.

11. Pomaganie dzieciom w rozumieniu istoty zjawisk atmosferycznych i w unikaniu
      zagrożeń.
      Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• rozpoznaje i nazywa zjawiska atmosferyczne charakterystyczne dla poszczególnych pór roku; podejmuje rozsądne decyzje i nie naraża się na niebezpieczeństwo wynikające z pogody, np. nie stoi pod drzewem w czasie burzy, nie zdejmuje czapki  w mroźną pogodę;
• wie, o czym mówi osoba zapowiadająca pogodę w radiu i w telewizji, np. że będzie padał deszcz, śnieg, wiał wiatr; stosuje się do podawanych informacji w miarę swoich możliwości.

12. Wychowanie dla poszanowania roślin i zwierząt.
      Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• wymienia rośliny i zwierzęta żyjące w różnych środowiskach przyrodniczych,             np. na polu, na łące, w lesie;
• wie, jakie warunki są potrzebne do rozwoju zwierząt (przestrzeń życiowa, bezpieczeństwo, pokarm) i wzrostu roślin (światło, temperatura, wilgotność);
• potrafi wymienić zmiany zachodzące w życiu roślin i zwierząt w kolejnych porach roku; wie, w jaki sposób człowiek może je chronić i pomóc im, np. przetrwać zimę.

13. Wspomaganie rozwoju intelektualnego dzieci wraz z edukacją matematyczną.
      Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• liczy obiekty i rozróżnia błędne liczenie od poprawnego;
• wyznacza wynik dodawania i odejmowania, pomagając sobie liczeniem na palcach lub               na innych zbiorach zastępczych;
• ustala równoliczność dwóch zbiorów, a także posługuje się liczebnikami porządkowymi;
• rozróżnia stronę lewą i prawą, określa kierunki i ustala położenie obiektów w stosunku              do własnej osoby, a także w odniesieniu do innych obiektów;
• wie, na czym polega pomiar długości i zna proste sposoby mierzenia: krokami, stopa za stopą;
• zna stałe następstwo dni i nocy, pór roku, dni tygodnia, miesięcy w roku.

14. Kształtowanie gotowości do nauki czytania i pisania.
      Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• potrafi określić kierunki oraz miejsca na kartce papieru, rozumie polecenia typu: narysuj kółko w lewym górnym rogu kartki, narysuj szlaczek, zaczynając od lewej strony kartki;
• potrafi uważnie patrzeć (organizuje pole spostrzeżeniowe), aby rozpoznać                         i zapamiętać to, co jest przedstawione na obrazkach;
• dysponuje sprawnością rąk oraz koordynacją wzrokowo-ruchową potrzebną                     do rysowania, wycinania i nauki pisania;
• interesuje się czytaniem i pisaniem; jest gotowe do nauki czytania i pisania;
• słucha np. opowiadań, baśni i rozmawia o nich; interesuje się książkami;
• układa krótkie zdania, dzieli zdania na wyrazy, dzieli wyrazy na sylaby; wyodrębnia głoski  w słowach o prostej budowie fonetycznej;
• rozumie sens informacji podanych w formie uproszczonych rysunków oraz często stosowanych oznaczeń i symboli, np. w przedszkolu, na ulicy, na dworcu.

15. Wychowanie rodzinne, obywatelskie i patriotyczne.
      Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:

• wymienia imiona i nazwiska osób bliskich, wie, gdzie pracują, czym się zajmują;
• zna nazwę miejscowości, w której mieszka, zna ważniejsze instytucje i orientuje się         w rolach społecznych pełnionych przez ważne osoby, np. policjanta, strażaka;
• wie, jakiej jest narodowości, że mieszka w Polsce, a stolicą Polski jest Warszawa;
• nazywa godło i flagę państwową, zna polski hymn i wie, że Polska należy do Unii Europejskiej;
• wie, że wszyscy ludzie mają równe prawa.

Zalecane warunki i sposób realizacji.

W trosce o prawidłowy rozwój psychoruchowy oraz przebieg wychowania i kształcenia dzieci w wieku przedszkolnym zaleca się następujące proporcje zagospodarowania czasu przebywania w przedszkolu w rozliczeniu tygodniowym:

• co najmniej jedną piątą czasu należy przeznaczyć na zabawę (w tym czasie dzieci bawią się swobodnie, przy niewielkim udziale nauczyciela);
• co najmniej jedną piątą czasu (w przypadku młodszych dzieci  jedną czwartą czasu), dzieci spędzają w ogrodzie przedszkolnym, na boisku, w parku itp. (organizowane są tam gry i zabawy ruchowe, zajęcia sportowe, obserwacje przyrodnicze, prace gospodarcze, porządkowe i ogrodnicze itd.);
• najwyżej jedną piątą czasu zajmują różnego typu zajęcia dydaktyczne, realizowane według wybranego programu wychowania przedszkolnego;
• pozostały czas dwie piąte czasu nauczyciel może dowolnie zagospodarować (w tej puli czasu mieszczą się jednak czynności opiekuńcze, samoobsługowe, organizacyjne i inne).

Zadaniem nauczycieli jest prowadzenie obserwacji pedagogicznych mających na celu poznanie możliwości i potrzeb rozwojowych dzieci oraz dokumentowanie tych obserwacji.   Z początkiem roku poprzedzającego rozpoczęcie przez dziecko nauki w klasie I szkoły podstawowej należy przeprowadzić analizę gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole (diagnoza przedszkolna). Celem takiej analizy jest zgromadzenie informacji, które mogą pomóc:
rodzicom w poznaniu stanu gotowości swojego dziecka do podjęcia nauki w szkole podstawowej, aby mogli je w osiąganiu tej gotowości, odpowiednio do potrzeb, wspomagać;
nauczycielowi przedszkola przy opracowaniu indywidualnego programu wspomagania                i korygowania rozwoju dziecka, który będzie realizowany w roku poprzedzającym rozpoczęcie nauki w szkole podstawowej;
pracownikom poradni psychologiczno-pedagogicznej, do której zostanie skierowane dziecko, w razie potrzeby pogłębionej diagnozy związanej ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

W wielu obszarach wychowania przedszkolnego występują treści edukacji zdrowotnej.                 Ze względu na dobro dzieci, należy zadbać o kształtowanie ich świadomości zdrowotnej oraz nawyków dbania o własne zdrowie w codziennych sytuacjach w przedszkolu i w domu, współpracując w tym zakresie z rodzicami.

W trosce o jednolite oddziaływanie wychowawcze, nauczyciele:
systematycznie informują rodziców o zadaniach wychowawczych i kształcących realizowanych w przedszkolu;
zapoznają rodziców z podstawą programową wychowania przedszkolnego i włączają ich            do kształtowania u dziecka określonych tam wiadomości i umiejętności;
informują rodziców o sukcesach i kłopotach ich dzieci, a także włączają ich do wspierania osiągnięć rozwojowych dzieci i łagodzenia trudności, na jakie natrafiają;
zachęcają rodziców do współdecydowania w sprawach przedszkola, np. wspólnie organizują wydarzenia, w których biorą udział dzieci.

W celu właściwego przygotowania dzieci do podjęcia nauki w szkole podstawowej, nauczyciele powinni znać podstawę programową kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych w zakresie I etapu edukacyjnego, a zwłaszcza klasy I szkoły podstawowej.

 

 

 

 

 

Program dydaktyczny

 

 

Program, który będzie obowiązywał w naszym przedszkolu
w roku szkolnym 2009-2010 r.

Program wychowania przedszkolnego  Jolanty Andrzejewskiej i Jolanty Wieruckiej
„RAZEM  W  PRZEDSZKOLU”

 

W CODZIENNEJ  PRACY
  wykorzystujemy również:

Metodę Orffa i Labana, w której wykorzystuje się muzykę i układy ruchowe inicjowane samodzielnie przez dzieci. Nauczycielki i specjaliści wykorzystują w swojej pracy integracyjnej i do współpracy z rodzicami metodę Weroniki Sherborne. Jest ona nastawiona na rozwijanie przez odpowiednie ćwiczenia i zabawy ruchowe - takich cech jak, poczucie własnej wartości i pewności siebie, poczucie bezpieczeństwa, odpowiedzialność, wrażliwość, umiejętność nawiązywania kontaktu z drugą osobą. Ta metoda szczególnie przydatna jest w pracy z dziećmi nadpobudliwych, agresywnych, lękliwych oraz w przypadkach głębszych zaburzeń rozwojowych. Metoda ta zawiera zajęcia ruchu rozwijającego przy muzyce, które mają na celu: nauczenie nawiązywania emocjonalnego kontaktu z dorosłym, współdziałania i partnerstwa, rozwijanie poczucia i bezpieczeństwa oraz zaufania, opanowania lęku i emocji. Podczas tych ćwiczeń dziecko liczy i bawi się razem z rodzicami. Zajęcia te ćwiczą schemat ciała, orientację w przestrzeni oraz rozwijają sprawność fizyczną. Ogromne znaczenie ma tu pełne nawiązanie więzi emocjonalnej pomiędzy dziećmi niepełnosprawnymi i zdrowymi oraz integrowanie rodzin ze sobą i nauczycielem prowadzącym.

 

W pracy integracyjnej, dużo czasu poświęcamy zajęciom umuzykalniającym, rytmicznym i logorytmicznym .

Elementy programu Wprowadzenie dziecka w świat pisma wg Ireny Majchrzak, które stosujemy w pracy z dziećmi oparte są na zainteresowaniu dziecka zapisem graficznym, tego co jest dla niego najważniejsze czyli, jego imienia. Program ten realizowany przez dzieci od trzeciego roku życia przyczynia się do pokonywania trudności w poznawaniu liter i nauki czytania w latach późniejszych.
W programie Edukacji matematycznej Edyty Gruszczyk - Kolczyńskiej najważniejsze są osobiste doświadczenia dziecka. Stanowią one budulec, z którego dziecko tworzy pojęcia i umiejętności. Jeżeli doświadczenia są specjalnie dobrane, przyczyniają się także do rozwoju myślenia i hartowania dziecięcej odporności.
Metoda Dobrego Startu Marty Bogdanowicz. Jej cel - to aktywizowanie rozwoju funkcji psychomotorycznych dzieci i korygowanie zaburzeń tego rozwoju. Metoda Dobrego Startu, którą opracowano wzorując się na francuskiej metodzie Bon Depart jest więc metodą stymulowania rozwoju psychomotorycznego i rehabilitacji psychomotorycznej. MDS może być wykorzystywana zarówno podczas zajęć indywidualnych, jak                        i zbiorowych. Może być stosowana w odniesieniu do dzieci o prawidłowym rozwoju psychomotorycznym, jak i do dzieci, których rozwój jest zaburzony. MDS dzięki temu, że jest metodą rehabilitacji psychomotorycznej, ma wielostronne zastosowanie w pracy  z  dziećmi.

 

WYDARZENIA

W pierwszym semestrze dzieci:

• będą uczestniczyły w wycieczce na Przeprośną Górkę, gdzie odwiedzą Sanktuarium Bożego Miłosierdzia i spotkają się z O.Pio, potem wspólnie                      z rodzicami z Rady Rodziców i Paniami będą piekły ziemniaki i kiełbaski na prawdziwym ognisku – przywitanie Pani Jesieni
•  wezmą udział w imprezie „Dzień Dobrego Humoru” – wspaniałej zabawie, której przewodzić będzie  para klawnów
• spotkają się z policjantem i dowiedzą się jak trzeba zachować się w sytuacji zagrożenia i gdzie można otrzymać pomoc,
• odbędzie się pasowanie nowoprzyjętych dzieci na przedszkolaka,
• w spotkaniu z panem kominiarzem poznają jego bardzo odpowiedzialną pracę

      i jej znaczenie dla bezpieczeństwa ludzi

• poznają kulturę, tradycje i życie Indian goszcząc w przedszkolu przedstawicieli

Wioski Indiańskiej

• spotkają się ze Świętym Mikołajem, który zabierze je na spektakl o „Czerwonym Kapturku”, a potem obdarzy symbolicznymi prezentami
• wezmą udział w uroczystej wieczerzy wigilijnej, składając sobie życzenia, łamiąc się opłatkiem i wspólnie kolędując
• pójdą obejrzeć Szopkę Bożonarodzeniową na Jasnej Górze
• przygotują uroczystość dla Babć i Dziadków
• wezmą udział w balu karnawałowym